www.palac.org

ДУДКА ЯЗЫЧКОВАЯ
Майстар і выканаўца А. А. Высоцкі, в. Пярэбневічы Смаргонскага раёна Гродзенскай вобласці. 1989 г. Вырабляюць інструмент з чарацянай трубачкі, на якой наразаюць доўгі язычок; "пішчык" устаўляюць адкрытым канцом у раструб з рэнтгенаўскай плёнкі. Дудка выкарыстоўваецца толькі ў спалучэнні з іншымі інструментамі акардэонам (баянам), цымбаламі, гармонікам, скрыпкай і цымбаламі. Калі ансамбль складаецца з двух інструментаў, на абодвух іграе звычайна адзін музыкант. Ён выконвае на вяселлях абрадавыя песні і маршы, разнастайныя танцавальныя найгрышы.

РОГ
Знойдзены ў в. Мураўшчына Полацкага раёна Віцебскай вобласці. 1932 г. Трубіць паляўнічы С. М. Кохан з в. Гайна Лагойскага раёна Мінскай вобласці. 1989 г. Інструмент выраблены з натуральнага бычага рога і абшыты скурай; муштук латуневы; ігравых адтулін няма. Рогі розных форм і памераў выраблялі таксама з галін і ствалоў бярозы, ядлоўцу, клёну, сасны спосабам падоўжнага расколу і абкручвалі бяростай. Нярэдка ў рог замест муштука ўстаўлялі пішчык з адзінарным наразным язычком. 3 дапамогай рагавых сігналаў паляўнічыя называлі ганчакоў, абвяшчалі аб пачатку і заканчэнні палявання. На Палессі рогам карысталіся і пастухі.

СВІСЦЁЛКА
Майстар М. М. Траяноўскі, в. Бабінавічы Лёзненскага раёна Віцебскай вобласці. 1988 г. Гэта любімая дзіцячая цацка мае рэзанатарную поласць яйкападобнай формы, свістковае прыстасаванне і найчасцей дзве ігравыя адтуліны. Аматары ці прафесійныя ганчары лепяць свісцёлкі з гліны ўручную ў выглядзе птушак, жывёл, фантастычных істот, бытавых прадметаў. Гучыць інструмент празрыста і мякка, але даволі звонка. На ім дзеці звычайна "перабіраюць" гукі альбо імітуюць спеў птушак (напрыклад, пеўніка).

ГАРМОНІК
Майстар і выканаўца М. М. Рабіза, г. п. Варапаева Пастаўскага раёна Віцебскай вобласці. 1989 г. Пачынаючы з 60ых гадоў мінулага ст. гэты канструкцыйна складаны інструмент паступова пашыраўся на тэрыторыі ўсёй Беларусі і сёння заняў сярод традыцыйных нродных музычных інструментаў вядучае месца. Выкарыстоўваецца і як сольны, і як ансамблевы інструмент, разам са скрыпкай, кларнетам, цымбаламі, барабанам (гэта "поўны вясельны камплект"), а таксама з кожным з іх паасобку. У рэпертуары гарманістаў пераважаюць танцавальныя найгрышы і прыпеўкі, якія дазваляюць у найбольшай ступені раскрыцца іх віртуознаму майстэрству і фантазіі. Вялікая папулярнасць гармоні"шчабятухі" ў вясковым асяроддзі садзейнічала развіццю яе кустарнага вырабу, паяўленню сваіх мясцовых майстроў.

ДУДКА
Майстар і выканаўца М. С. Глушань, в. Карчаватка Жыткавіцкага раёна Гомельскай вобласці. 1984 г. Дудка любімы музычны інструмент пастухоў. Праводзячы доўгі час на пашы, яны робяць дудкі з дрэў, якія нібыта маюць душу. Зрэзаўшы патрэбны кавалак дрэва і выкруціўшы стрыжань, пастухі абстругваюць і "выгладжваюць" трубку нажом, устаўляюць у "галоўку" корак і праразаюць 58 ігравых адтулін. На дудцы выконваюць для асабістага задавальнення абрадавыя і пазаабрадавыя песні, якія ў пашавы сезон спяваюць у вёсках паўсюдна. Празрыстае і мяккае гучанне дудкі ў лесе і полі зачароўвае. У хатніх абставінах яе "голас" спадарожнічае спевам.

ТРУБА
Майстар і выканаўца Ул. М. Гром, в. Крупіца Мінскага раёна. 1989 г. Інструмент вырабляюць найчасцей з хвоі, ствол якой раз-разаюць уздоўж, абедзве палавіны пасля выбірання драўніны складваюць, звязваюць і абгортваюць бяростай, у вузкі канец устаўляюць муштук. Труба спрадвеку звязана з працай пастухоў, якія падаюць на ёй сігналы рознага прызначэння. Часам для забавы пастухі вы-ігрываюць простыя песенныя і танцавальныя мелодыі. Карыста-юцца трубой, гэтай "душой лясоў", паляўнічыя і лесарубы. Раней жыхары некаторых раёнаў Палесся ў дзень св. Іллі(20 лі-пеня па ст. стылю) выконвалі на спецыяльна зробленых да гэ-тага часу трубах абрадавыя сігналы, абвяшчаючы аб надыхо-дзе восені.

ДУДА
Майстар і выканаўца А. У. Лось, в. Зарудзічы Смаргонскага раёна Гродзенскай вобласці. 1989 г. Дуда ўяўляе сабой скура-ны мех з некалькімі драўлянымі рознымі па прызначэнню труб-камі - для напаўнення яго паветрам, выканання мелодыі ("піра-бор" з 7 адтулінамі) і аднаго-двух бурдонаў. Пры ігры дудар націскае локцем на мех, паветра паступае у трубкі і прымушае вібрыраваць адзінарныя язычкі. Дуда-"весялуха"падыгрывала танцам ("Без музыкі, без дуды ходзяць ножкі не туды"), песням у час каляднага і валачобнага абрадаў, вяселляў, на ігрышчах, кірмашах, паказах батлейкі. Ігралі на інструменце сола і разам са скрыпкай ці цымбаламі. Амаль да канца XIX ст. дуда была вельмі папулярнай на Віцеб-шчыне; зрэдку сустракалася яна і ў 1-ай пал. XX ст. У наш час майстры ўсё часцей імкнуцца адрадзіць дуду, вярнуць яе ў му-зычны побыт беларусаў.

ЖАЛЕЙКА
Майстар і выканаўца І. I. Лычкоўскі, в. Малая Ганутка Чэрвень-скага раёна Мінскай вобласці. 1975 г. Інструмент складаецца з ясянёвай трубкі, у якой прарэзана 7 ігравых адтулін-"галас-нікоў", раструба з кароўега рога і муштука з адзінарным языч-ком. Моцнае і адначасова глыбокае аксамітнае гучанне жалей-кі ў лесе і полі прываблівае паэтычнасцю і шчымлівай тугой. Народныя прафесійныя музыканты іграюць на жалейцы ў ан-самблях са скрыпкай, з цымбаламі на вяселлях, хрэсьбінах і вечарынках, часам дома для асабістага задавальнення. Інстру-ментам яшчэ нядаўна карысталіся і пастухі на пашы як для па-дачы спецыяльных сігналаў, так і выканання песенных і танца-вальных мелодый "для сябе".

СКРЫПКА
Майстар і выканаўца С. В. Маленчык, г. п. Шчучын Гродзенскай вобласці. 1990 г. Спрадвеку скрыпка лічыцца ў народзе цары-цай музыкі. І сапраўды: яна ўторыць спевам калядоўшчыкаў і валачобнікаў пры рытуальным абходзе двароў аднавяскоўцаў; без нястомнага "музыкі"-скрыпача, "як без плачу нявесты, і свадзьба не ў свадзьбу". Адна ці разам з іншымі інструментамі скрыпка "падлівае масла ў вясельнае цяпло" ўсюды, дзе ска-чуць і танчаць, - на ігрышчах, вечарынках, гулянках і бяседах. Цешыць яна душу, надае здароўя і радасці ўсім і самому музы-канту. На Беларусі іграюць на фабрычных і самаробных інструментах, зробленых мясцовымі майстрамі ці па ўзору фабрычных, ці на вока ("даўбанкі"). Вядомыя скрыпкі І. У. Бохана, І. У. Дударэ-віча, Ф. М. Жукоўскага, І. М. Карнея, М. Д. Старавойтава, У. І. Шышко.

ЦЫМБАЛЫ
Майстар і выканаўца І. І. Шульга, в. Пярэбневічы Смаргонскага раёна Гродзенскай вобласці. 1989 г. Гэты даволі папулярны на Беларусі шматструнны інструмент мае рэзанатарны корпус трапецападобнай формы. Пры ігры па струнах б'юць дзвюма драўлянымі палачкамі. Яркае і працяглае, багатае на абертоны гучанне цымбалаў паэтычна параўноўваюць з гулам разбуджа-нага дрымучага бору (А. Куляшоў "Прыгоды цымбалаў"). У ансамблі з дудой (у мінулым), скрыпкай, гармонікам, клар-нетам і барабанам яны гучаць на вяселлях, хрэсьбінах, веча-рынках, бяседах, суправаджаючы танцы і песні. Народныя майстры вырабляюць цымбалы з разнастайных мясцовых парод дрэў.

адчынць / зачынiць

Што дала музычнай культуры Беларусі квота 75% на беларускіх выканаўцаў? Ігар Карней, Менск Вынікі году – новая перадача сэрыі “Экспэртыза “Свабоды”. Удзельнікі: Маша “Яр” Лагодзіч, удзельніца жаночага дуэту “Яр”, вядучая аўтарскай праграмы “Каля Року” на “Аўтарадыё”; Алег Хаменка, лідэр этна-фольк-гурту “Палац”, аўтар праекту “Тузін гітоў” на радыё “Менск”.

2005 год прадстаўнікі беларускай музычнай культуры пражылі пад знакам абавязковай 75-працэнтнай насычанасьці эфіру (перадусім, радыёэфіру) беларускімі выканаўцамі і гуртамі. Аднак замест чаканага прарыву нацыянальных, беларускамоўных артыстаў слухачы атрымалі два дзясяткі маладых людзей, песьні і сцэнічныя вобразы якіх фактычна скапіяваныя з расейскіх эстрадных выканаўцаў. Чаму адказныя за рэалізацыю праекту фактычна ўзаконілі кланаваньне маскоўскай поп-музыкі на беларускім музычным рынку?

(Карэспандэнт: ) “Доля нацыянальнай музыкі ў эфіры карэктавалася ўладамі і ў іншых краінах. Калі не памыляюся, у Францыі такая квота дагэтуль складае 25%, ва Ўкраіне яна вагаецца дзесьці на ўзроўні 50%, ёсьць абавязковы працэнт нацыянальнай музыкі для нямецкіх радыёстанцыяў. У Беларусі пайшлі далей за астатніх, акрэсьліўшы для мясцовага FM-эфіру ажно 75% абавязковай прысутнасьці. Пытаньне да маіх суразмоўцаў: з аднаго боку, можна толькі цешыцца, што дзяржава так апякуецца сваімі выканаўцамі. А зь іншага?”

(Алег Хаменка: ) “У Міністэрстве культуры нават была размова з маім удзелам, калі я гавараў: паглядзіце, што ж вы робіце? Беларуская музыка ў найлепшым выпадку 10% займае на FM-станцыях. Быццам пырслухаліся… Але ў нас заўсёды адно: калі спрабуюць выправіць, то абавязкова зламаюць. Адразу — 50%, калі было 10%. Потым — 75%. Куды ж так?”

(Карэспандэнт: ) “Але чаму менавіта 75%? Гэта што — тая мяжа, за якой адкрываецца нейкая “чакра”?”

(Хаменка: ) “Усё зьвязана з тым, колькі неабходна будзе плаціць за карыстаньне музыкай іншых краінаў. Маю на ўвазе менавіта аўтарскія ганарары. І каб заставаліся грошы ў Беларусі, быў выдадзены вось такі загад. Прычым, наколькі я ведаю, цяпер ідзе размова, каб было 75% сваіх аўтараў у тэатрах, на дыскатэках і г.д. Канечне, усё гэта не падрыхтавана; яно магло б быць, калі рабіць усё павольна. А тыя рашэньні — гэта рашэньні цалкам грашовыя. Ні пра культуру, ні пра што іншае тут нават ня думалі”.

(Карэспандэнт: ) “Асноўнымі ахвярамі пільнай увагі адразу Аляксандра Лукашэнкі, а потым міністэрстваў культуры і інфармацыі сталі FM-станцыі. Тое, што менавіта радыё забавязалі выконваць нормы, сьведчыць на папулярнасьць FM-станцыяў, перадусім, сярод моладзі. Дык ці сапраўды музычныя густы фармуе сёньня радыё?. Калі ласка, Маша, далучайцеся да абмеркаваньня”.

(Марыя Лагодзіч: ) “У нейкім сэнсе гэта так і ёсьць, аднак мне здаецца, што з увядзеньнем абавязковых 75% радыёфармат пагоршыўся. Радыё сталі слухаць менш, чым слухалі раней. Шмат якія радыёстанцыі, якія былі вельмі папулярныя, з добрым густам, паступова ўвесь свой шарм згубілі і слухаць іх стала ўвогуле немагчыма”.

(Хаменка: ) “Але ж была фарматная супэрстанцыя, беларускамоўная — “Радыё 101,2”! Цалкам, стопрацэнтна беларускамоўную музыку давалі. Гэта была фарматная, зразумелая ўсім станцыя. А цяпер што? Усе аднолькавыя, як грыбочкі. І калі зьнікне якая станцыя з эфіру, ніхто і не заўважыць”.

(Карэспандэнт: ) “Вы можаце назваць хоць некалькі імёнаў, якія зьявіліся дзякуючы клопату дзяржавы пра 75-працэнтную квоту на беларускіх выканаўцаў?”

(Хаменка: ) “Ну, я безумоўна магу назваць беларускамоўныя каманды, якія зьявіліся сёлета. Магутны гурт “Таварыш Маўзэр”. Гэтаксама магілёўскі гурт “Глюкі”. “Ультравожык” — для мяне сапраўднае адкрыцьцё ў гэтым годзе. Але гэтыя каманды гучаць на радыёстанцыях даволі рэдка, а што тычыцца тэлебачаньня, там іх няма тым больш”.

(Карэспандэнт: ) “Маша, пра якія адкрыцьці можна казаць у зьвязку з “Аўтарадыё”?

(Лагодзіч: ) “На “Аўтарадыё” ў ратацыі вельмі добра ішла Руся з “Індыга”, хоць і ня скажаш, што гэта адкрыцьцё менавіта гэтага году. Вельмі добры зьявіўся гурт “Стод”. На жаль, у іх толькі адна песьня — “Вязынка”, аднак яны гэтаксама вельмі добра круціліся”.

(Карэспандэнт: ) “Як 75-працэнтную квоту вы адчулі на сабе? Наколькі часьцей вы — канкрэтна “Палац” і “Яр” — сталі трапляць у ратацыю?”

(Хаменка: ) “На сабе — ніяк. Мне здаецца, што было, тое і засталося. Але зьявілася такая плыня выканаўцаў (не зусім прафэсійная), якімі неабходна цяпер “забіваць” эфір. З аднаго боку, мяне гэта нэрвуе, але, зь іншага, павінен усё ж надысьці момант, калі колькасьць пяройдзе ў якасьць. Я на гэта проста спадзяюся. А што атрымаецца?..”

(Лагодзіч: ) “Насамрэч, музыка “Яру” — гэта на сёньняшні дзень “нефармат”. Таму мы і ня ставілі за мэту раскруціцца на ўсіх радыёстанцыях. Хоць сёлета мы выпусьцілі альбом, і дзьве песьні зь яго проста былі прывязаныя да фармату. Бо выдаўцы нашыя якраз рабілі стаўку на гэтыя вэрсіі. Аднак мы круціліся толькі на “Аўтарадыё” ды ў перадачах фальклёрнага кшталту. І яшчэ нейкім чынам мы трапілі на тэлеконкурс “На скрыжаваньнях Эўропы”, але, на жаль, там не пратрымаліся нават тыдня: у суботу ў эфіры зьявіліся, а ў панядзелак адтуль зьніклі”.

(Карэспандэнт: ) “Ужо агульнае месца — тое, што беларускай музыкі са сваім калярытам у эфіры няма, нават з улікам, што, паводле пашпарта, сьпявае грамадзянін Беларусі. Кажуць, што ўсё гэта мы ўжо чулі ад расейскіх выканаўцаў, што беларусы — чарговыя клоны маскоўскай эстрады. Атрымліваецца, што сёньняшняя беларуская эстрада — гэта той жа расейскамоўны канвэер, сьпісаны з расейскіх тэлеканалаў?”

(Хаменка: ) “Большая частка музыкаў, які працуюць у Беларусі, гэта сапраўды дадатак да сёньняшняй расейскай папулярнай музыкі. Нават вядомыя ў Беларусі музыкі наўпрост працуюць на маскоўскі шоў-бізнэс. А тыя, хто толькі пачынае, сьпяць і мараць працаваць на Маскву. Па-беларуску хоць і засьпявалі “Ляпис Трубецкой”, адну ці дзьве песьні спрабавалі рабіць “Леприконсы”, але яны ўвесь час арыентаваныя толькі на Маскву. Таму, хто тут нейкі ўзровень атрымае, адразу ж вострыць лыжы на Маскву”.

(Карэспандэнт: ) “Перад запісам Алег Хаменка расказаў, што ці не найбольш камфортна “Палац”адчувае сябе ў Польшчы. Адрозна ад Беларусі, там музыкаў разумеюць, там шмат канцэртаў, клюбных выступаў. Маша, а якія вашыя геаграфічныя прыярытэты на тле аб’ектыўнага разуменьня, што ў Беларусі вашая творчасьць мала запатрабаваная?”

(Лагодзіч: ) “Мы вельмі добра сябе ў Нямеччыне пачуваем. Там сапраўды цудоўная публіка, нас вельмі добра прымаюць, нашую музыку там чамусьці разумеюць і нам там вельмі падабаецца. Раз на паўгоду туды выяжджаем: падгадваем пад фэстываль і паралельна граем некалькі клюбных канцэртаў”.

(Карэспандэнт: ) “Расея, куды так імкнуцца маладыя поп-выканаўцы, ці для вас цікавая?”

(Лагодзіч: ) “Я раней лічыла, што туды імкнуцца ня трэба. Аднак, зь іншага боку, у тым жа Санкт-Пецярбургу вельмі шмат сапраўды цікавых фэстываляў, фэстываляў зусім рознай альтэрнатыўнай музыкі. І паўдзельнічаць у такіх фэстывалях вельмі карысна…”

(Хаменка: ) “Я, дарэчы, згодны. Піцер для беларускай музыкі мае станоўчы ўплыў. Значна большы, чым Масква. Бо гэта — расейска-эўрапейскі горад. А Масква — расейска-азіяцкая, зусім іншая культура. Піцерская рокавая школа ў нечым нават паўплывала і на беларускую. У першую чаргу ўсё ж трэба было сябраваць нам зь піцерцамі, а не з Масквой. Але што зробіш: у першую чаргу Масква заўсёды была”.

(Карэспандэнт: ) “Пры тым, што раз-пораз чыноўнікі рапартуюць пра плён ідэі з 75% беларускіх выканаўцаў у эфіры, вынік падаецца крыху іншым. Як прыклад — справаздачная “Песьня году” на ОНТ. Толькі адна-дзьве песьні па-беларуску. Перад гэтым два “Эўрабачаньні”: дзіцячая па-расейску, дарослае прадстаўляе грамадзянка Расеі. “Славянскі базар” — сьвята расейскай эстрады. Вось вы — і Алег Хаменка, і Маша Яр — прадстаўляеце кірункі вельмі адметныя. Я не кажу, што, каб пазнаць, што гэта Беларусь, трэба абавязкова граць на цымбалах. Але якія можна рабіць захады дзеля папулярызацыі менавіта нацыянальнай культуры?”

(Хаменка: ) “Усё даволі проста: падмянілі так званую канцэртна-гастрольную дзейнасьць паняцьцем “шоў-бізнэс”. Што тычыцца менавіта нацыянальнага шоў-бізнэсу, то яго няма і нават не прадбачыцца, што ён зьявіцца. Каб зьявіўся шоў-бізнэс, і каб ня мы бралі за ўзор усялякія “Звездные дилижансы” з Масквы, а каб мы маглі падаць свае ўласныя праграмы, якія пайшлі б на Маскву, трэба, каб тут былі зацікаўленыя выдавецтвы. Яны павінны бачыць: складанка “Тузіну гітоў”, аўтарытэтна магу сказаць, купляецца лепш, чым “Дваццаткі”, якія прапануе нам канал ОНТ. Канечне, неабходна, каб адрадзіўся бізнэсоўца, прадусар, які мог бы зарабіць на беларускіх музыках. Але ён бачыць: як толькі я гэтым займуся, мне “прышыюць” палітыку. Гэта, можа, не адпавядае сёньняшнім павевам, што пануюць наверсе. Таму пра якое “супрацьстаяньне” мы можам гаварыць? Яго ня будзе да часу, пакуль ня зьявіцца сапраўднай дзяржаўнай палітыкі на ўздым нацыянальнай культуры, безь якой мы ніколі ня зможам быць ні нармалёвай краінай, ні краінай, якая зможа ўваходзіць у нейкія саюзы, не хвалюючыся за тое, што яна можа зьнікнуць”.

(Карэспандэнт: ) “Музыкі, як, зрэшты, і журналісты, падзеленыя цяпер на сваіх і чужых, “чэсных” і “нячэсных”. Сярод нячэсных бальшыня беларускамоўных гуртоў, у тым ліку і такія знакавыя фігуры, як Лявон Вольскі, Аляксандар Памідораў, прысутны тут, у студыі, Алег Хаменка. Афіцыйна яны не забароненыя, але бальшыня радыёстанцыяў не рызыкуе злоўжываць “Крамбамбуляй”, “Палацам” ці “Нэйра Дзюбэлем”. Лёс рокераў — зноў у падпольле?”

(Хаменка: ) “Я не хвалююся наконт уласнага нібыта падпольля. Я на гэтай зямлі, а ня тыя, хто гэта нарабіў. Праблема не ў “Палацы”, праблема ў тых людзях, якія робяць гэткія здрадныя рэчы. Я сустракаюся да гэтага часу зь людзьмі, якія займаюць высокія пасады ў Беларусі. І ведаеце што? Яны ўсе падтрымліваюць мяне. Канечне, і я гэтак жа мушу ставіцца да гэтых людзей. У іх проста шалёная неабходнасьць не згубіць працу, каб чагосьці ня здарылася ў іхным жыцьці. Ім неабходна вось так рабіць. Ну, дык гэта ўва мне праблема? Гэта ў іх праблемы.

І таму я не лічу, што я нейкі падпольны чалавек. Я як працаваў, так і працую — дарэчы, тэмпы ня меншыя, чым былі. Але частку нашых прыхільнікаў мы, канечне, згубім. Гэта людзі, якія ўвесь час бачылі нас. А цяпер яны бачаць нешта іншае. Але тое, што прыйшло на падмену гадамі адпрацаваным камандам, якія сапраўды знакавыя для Беларусі — гэта ў лепшым выпадку добрая самадзейнасьць. Няхай яны таксама паспрабуюць. І калі яны нарэшце пачнуць разумець, што ўяўляюць у культуры, у мастацтве, то зразумеюць, што павінны стаяць побач з намі, а не насупраць нас”.

(Карэспандэнт: ) “А вось калі летась Аляксандар Лукашэнка сказаў, што ня дасьць баламуціць народ розным “дзюбэлям ды “паласам” — вы ўспрынялі гэта як рэкляму ці з абурэньнем?”

(Хаменка: ) “Можа якія “кіркоравы” і шукалі б у гэтым скандалу, але антырэкляма — гэта таксама рэкляма; нейкую рэкляму Аляксандар Рыгоравіч нам зрабіў, безумоўна. Але, зь іншага боку, канечне, хацелася б, каб гэта была рэкляма нармалёвая, каб ён прыйшоў, паслухаў нашу музыку. Каб сапраўды разабраўся — чаму ён не разумее яе, чаму яна яму не падабаецца. Увогуле, хачу, каб прыйшоў той час, калі любы чалавек, які ніколі не хацеў разумець і чуць нацыянальнага, беларускага, мог усё гэта ўбачыць і адчуць. Каб гэта было зразумела ня толькі інтэлігенцыі, каб гэта стала зразумела найпрасьцейшым людзям”.

(Карэспандэнт: ) “2006 год — год значных палітычных падзеяў у Беларусі. Якраз за палітычную актыўнасьць “Палац” летась пацярпеў ледзьве ня першым. Высновы нейкія зробленыя? Вы адасабляецеся ад палітычных падзеяў?”

(Хаменка: ) “Я ўвесь час буду ставіцца да любой імпрэзы, якая будзе праходзіць на Беларусі, з гледзішча чалавека, які жыве на сваёй зямлі. Калі гэта законна — дарэчы, як гэта было падчас леташніх падзеяў: прыехалі да мяне дзейныя дэпутаты, паказалі ўсе паперы і папрасілі выступіць. Чаму я павінен ім адмовіць? Канечне, ёсьць палітычныя сілы ў Беларусі, зь якімі я не хацеў бы мець сувязі. І наадварот, ёсьць прыярытэты, і гэта нават не мае ўласныя прыярытэты, а наагул бальшыні музыкаў. Але самае непрыемнае, што для мяне цяпер ёсьць — гэта калі кагосьці сустракаеш, а чалавек адразу ж выдае: я не займаюся палітыкай. Калі ты не займаесься палітыкай, палітыка хутка пачне займацца табой. Гэта трэба памятаць ня толькі музыкам, ня толькі мастакам. Патрэбна, каб гэта памяталі і кіроўцы, і настаўнікі. Такога стану, “мы не займаемся палітыкай” — не бывае”.

(Карэспандэнт: ) “Маша, як вы зьбіраецеся арганізоўваць дзейнасьць у такіх маласпрыяльных для творчасьці ўмовах?”

(Лагодзіч: ) “У нас, дзякуй Богу, ёсьць шмат сяброў, якія нам часам дапамагаюць. Альбо сваімі сіламі абыходзімся: пішам лісты, сядзім суткамі ў Інтэрнэце, шукаем, бывае, што нешта знаходзім. Але пакуль што мы павінны ствараць нейкі падмурак, у гэтым я згодная з Алегам. Для таго, каб некага знайсьці, трэба мець ці вельмі добрую базу, ці паказаць штосьці такое, чаго яшчэ ніхто ня бачыў. Таму мы будзем працаваць, і пакуль, сапраўды, мы не сумуем, што ў нас нікога няма. Мы ўжо прызвычаіліся рабіць усё самі”.

адчынць / зачынiць

- Перш за ўсё нашай паважанай студэнцкай аўдыторыі было б вельмі цікава даведацца аб гісторыі стварэння гурта "Палац"? Як усё адбывалася?

У 1987 годзе, пасля вяртання з арміі, я пазнаёміўся з Юрам Выдронкам (аднагрупнік Універсітэта культуры). Ён граў у мінскай хард-рокавай групе “Парадокс”, куды запрасіў і мяне. Але ў хуткім часе гурт распаўся і мы пачалі займацца ўласнай творчасцю. У той час я пісаў песні “пра каханне” ды і на рускай мове.У 1988 з арміі вяртаецца Дзмітрый Карабач (сябра Юры, зноў Універсітэт культуры, але не з нашага факультэту) Мы стварылі гурт без назвы. Галоўным чынам гралі на вяселлях уласныя песні і савецкі вясельны рэпертуар. У 1989 да групы далучыўся Юра Белякоў (зноў наша група інстытута). У 1992 годзе па маёй ініцыятыве з’явілася назва гурта - “Палац” і рэпертуар склалі беларускія песні.Ужо пад гэтай назвай мы гралі вялікі сольны канцэрт на Купалле (на Камсамольскім возеры ў Мінску) прынялі ўдзел у Басовішча92, і знялі відэа-версіі чатырох песен. У гэты час да нас далучыўся Зміцер Вайцюшкевіч.У 1993 мы вельмі шмат выступалі(першы фесываль Маладзечна, Славянскі базар), прыйшла вядомасць, у 1994 - першыя гастролі ў Германіі, а ў 1994-95 з’явіўся ў продажы наш першы альбом.

- Хто лічыцца сапраўдным заснавальнікам гурта, хто, так сказаць, дойлід вашага "Палаца"?

Прыкладна да 1994 года мы не вылучалі ў сваім гурце кіраўніка ці лідэра. З 1994 гэты абавязак лёг на плечы Юры Выдронка. У 1996 годзе, ў межах нашага гурта, нараджаецца праект “Крыві” кіраўніком якога стаў Юра, а я зрабіўся не толькі салістам але і кіраўніком “Палаца.” Такім чынам “ дойлідамі” можна лічыць усіх удзельнікаў каманды.

- Вядома, што ўсе ўдзельнікі вашага супольніцтва прафесійныя музыкі, усе мелі пэўны стаж працы да часу утварэння "Палаца" ,а ці лічаце вы, што для таго, каб быць прафесіяналам у галіне музычнага мастацтва - неабходна спецыяльная адукацыя?

Зусім не абавязкова, але - пажадана. Усе ўдзельнікі гурта маюць спецыяльную музычную адукацыю і да таго, амаль усе скончылі БДУ культуры і мастацтва.

- Фолк-рок накірунак выбіраюць у якасці сваёй "фішкі" не многія гурты. Лічыцца, што для таго, каб граць фолк- трэба яго дасканала ведаць, ведаць яго гісторыю, прынцыпы... Чаму менафіта фолк стаў вашай музыкай, вашым накірункам, шляхам вашай духоўнай сцяжынкі?

У падмурку любога музычнага накірунку “блюз,” “рок,” “джаз,” у тым ліку і класічнай, акадэмічнай і нават “поп” музыкі ляжыць музыка народная ці “фолк “. Калі хочаш зрабіць нешта новае, неабходны новыя тэхналогіі і новыя “будаматэрыялы”, але падмурак усёроўна такіж як і раней. Дык навошта граць “нешта другаснае” ? Другаснае, ці, быццам нешта новае, з нашай творчасці зробіць музычны бізнас, калі ён сам зможа развіцца ды ўсталявацца ў нашай краіне.

- У якую частку свету на сёняшні момант накіравана ваша праца? Я ведаю, што апошнія канцэрты адбываліся за мяжой, а спроба зрабіць невялічкі клубны канцэрт у Мінску скончылася няўдала... Ці ёсць гэтаму нейкія тлумачэнні?

Тлумачэння гэтаму няма, ды і неможа быць. Гэта надзвычайнае глупства з пахам здрдніцтва і шкоды. Мае паплечнікі лічаць, што гэта не ў нас праблемы, праблемы ў тых, каму вось гэдак неабходна здраднічаць і шкодзіць. Я шчыра спачуваю функцыянерам у якіх баліць сумленне з гэтай нагоды, а тым, у каго сумлення няма, мае спачуванні не патрэбны. Што тычыцца “часткі свету” – неведаю, бо на гэтым тыдні да нас прыйшлі лісты з Партугаліі і Навасібірску. Напэуна гэта - “Еўразія”.

- Спяваць для вас - адпачынак, або праца, або вы самі вызначаеце для сябе ў гэтам плане нешта асаблівае?

Усё дакладна залежыць ад месца. На канцэрце - гэта праца, сярод сяброў – адпачынак і задавальненне, у студыі на рэпетыцыі – самаўдасканаленне і самавыяўленне. Бывае, што і сам сабе спяваеш. Гэта ад пачуццяў ці такі настрой.

- Калі плануецца выхад новага альбома, якім ён мае быць па сваім музычным складзе, па тэматычнай накіраванасці (калі канешне гэта не прафесійны сакрэт).

Мы раілі што ў гэтым годзе альбом можа з’явіцца. Але запісалі толькі чатыры песні. Сярод іх, ужо вядомыя “Праважала маці сына” і “Кола грукатала”. Думаю, што усе яны могуць знайсці сваё месца ў новым альбоме.

-Усе вы калісьці былі студэнтамі, усе заўсёды сёння ўспамінаюць тыя часы або з усмешкай, або з... нечым іншым... А што менавіта для вас значылі вашыя студэнцкія гады, дзе яны праходзілі, што яны вам пакінулі ў спадчыну, чыму новаму навучылі... карацей што студэнцтва дало вам для пачатку дарослага жыцця?

... Сяброў, ......пачуцце, што “свет і для мяне,” .....не толькі дыплом, але і адукацыю так-сама.....гэта былі складаныя і ў той жа час вельмі цікавыя гады (1984-1990)

- Якая музыка была школай "Палаца"? Пад уздзеяннямі стыляў якіх гуртоў фармаваўся ваш, асабісты стыль?

Яшчэ ў студэнтскія гады я прыйшоў да высновы, што кожная сурьёзная творчая асоба мае свой уласны “стыль” Таму я і да гэтага часу шукаю якім можа быць мой уласны свет і ўласны стыль. Не гледзячы на тое, што мы даволі даўно назвалі сваю стылістыку “флок-мадерн”, я да гэтага часу ўсё разважаю, ці такі ён як я яго сабе ў’яўляў, ці можа гэта “фолк- пост-мадэрн”?.... ці гэта “музычны” стыль? а можа нешта іншае.... Але думаю, што ўся стылістыка аб’яднана простымі пачуццямі уласнымі і сяброў: роднае, прыгожае, падабаецца...

- "Ніколі не памрэ той, хто жыве ў сваіх творах"... Вы можаце аднесці да сябе гэта выказванне?

Большая частка песен, якія мы спяваем, не аутарскія а народныя. Таму гэта выказванне трэба аднесці да нашага народа. Будзем спадзявацца што народ не памрэ і творы яго не згубяцца.

- Што для вас "Палац"?

Палац гэта тое, што будуецца і для сабе і для сяброў і для нашчадкаў. Кожная культура, эпоха, пакідае пасля сабе свае палацы. Адна культура-эпоха - палацы піянераў, афіцэраў. Другая - спорту, культуры. Іншыя: палацы - казіно ці гатэлі, Версаль, Нясвіжскі палац, Зімні палац, палац рэспублікі ці прафсаюзаў і г.д. Нават на беларускіх грошах можна знайсці выявы чатырох ці пяці палацаў. Наш палац - гэта палац духоўных пачуццяў тутэйшых людзей. А душа народа складаецца з песні, музыкі, мовы, павагі да традыцый, жадання творчасці, мары, надзеі. Таму “Палац” для мяне, гэта пытанне: які ён – палац тваёй мары?

- Сёння вельмі складаны час на ўсёй зямлі, у кожным кутку свету. Як на вашу думку, ці надзелена музыка увогуле такой моцай, каб спыніць бясконцыя смерці нявінных дзяцей, жанчын, ды проста людзей, каб спыніць бязмэтавыя воіны, каб зрабіць людзей чуллейшымі... Ці валодае музыка такой моцай? Як увогуле вы глядзіце на гэтыя глабальныя жыццёвыя справы?

Кажуць што злы чалавек не спявае. А забойца, навогул, не можа патрапіць у ноту, перастае адчуваць тон і нармальна спяваць. Музыка не можа спыніць забойства ці вайну, але можа падтрымаць чалавека ў цяжкіх абставінах. Калі чалавек босы, голы, грошай няма, але ён спявае, такі чалавек знойдзе выйсце і зможа падняцца. А вось калі ў чалавека і грошы ёсць, і ўлада, але музыку не любіць, спяваць не любіць, толькі прыдзе ў яго жыццё цяжкае выпрабаванне і чалавек зломіцца.

адчынць / зачынiць

Олег Хоменко: «Любите ли вы Беларусь так, как люблю ее я?»

Есть у Олега интересная и очень уж привлекательная черта -- разговаривать с людьми то ли в шутку, то ли всерьез, с неизменной улыбкой, которая делает его моложе лет на десять. Его отменное чувство юмора и острый ум, кажется, мало кого могут оставить равнодушным… Неохотно соглашался певец давать интервью на русском языке, но нам таки удалось уговорить его не нарушать концепцию журнала. Говорил он не спеша и с большим количеством белорусских слов, перебивая себя фразами типа «Як жа ж гэта па-руску?» В конце концов мы решили, что Хоменко, говорящий по-русски, вообще мало на себя похож. Так что на некоторые вопросы он все-таки ответил нам по-белорусски.

Олег Хоменко [Нажмите для увеличения]-- Когда и как появилась группа «Палац»?
-- Официально группа была создана в 1992 году. Как быстро летит время… Весной 2007 года мы отмечаем очередной юбилей: «Палацу» -- 15 лет. Для нас это серьёзный праздник и, чтобы отметить этот юбилей мы обязательно сделаем сольный концерт. Это солидный возраст для популярной группы, уже есть что вспомнить, проанализировать: что было хорошо, а что – не очень, сделать выводы… Что же касается создания и первых шагов группы, то здесь не хотелось бы повторять то, что можно прочитать на нашем сайте: «Основой для объединения стал белорусский аутентичный фольклор…» и т.д. Конечно, объединила нас дружба и музыка. Мы учились в параллельных группах Института культуры, играли в разных коллективах. Потом создали свой ансамбль, чтобы подрабатывать на свадьбах. В то время это приносило весьма неплохие деньги. В конце концов мы поняли, что вышли на профессиональный уровень, и пора создавать настоящую команду, которая смогла бы выступать на эстраде. Вот тогда и появилось слово «Палац». Такое название, на самом деле, продукт достаточно серьезной философии. Но, если кратко и просто, тогда мы мечтали построить «палац сваёй мары», и почему-то он непременно должен был быть из кукурузных палочек (смеется). Мы готовились к выступлению на фестивале «Басовiшча» в Польше и я предложил поставить точку: «Ребята, давайте оставим «Палац»: мало того, что философия очень правильная, так еще это слово практически на всех европейских языках обозначает одно и то же».

-- Как менялся состав группы с момента ее создания?
-- Сначала в группу входили я, Дима Коробач, Юра Выдронок, Дима Войтюшкевич, Юра Беляков… Потом у Юры Выдронка и у Димы Войтюшкевича появились свои проекты, на мой взгляд, очень успешные. Когда ребята начали играть сольно, в Палац пришли Андрей Хвисевич (Рэй), Всеволод Гродников. В группе играли Сергей Кононович (сейчас -- «Крамбамбуля»), Александр Старожук ( сейчас -- «Ляпис Трубецкой»), Андрей Щитковец ( сейчас -- «Песняры») и многие другие известные музыканты. До настоящего времени с нами играют Андрей Терехович («Сябры»), Сергей Труханович («Крама»), Дмитрий Жигарев.

И, мне приятно говорить о том, что всех бывших и настоящих участников группы связывают очень хорошие отношения.

Олег Хоменко [Нажмите для увеличения]-- Что изменилось в музыкальном мире Беларуси с тех пор, как вы были студентами? Как изменились вы сами?
-- Атмосфера в музыкальном мире Беларуси сегодня, конечно, отличается от той, которая была в дни нашей юности. Многое создается не «от души» и не «для души»… Да и мы теперь тоже другие: по молодости жили все в каких-то мечтах и надеждах, а теперь, скажем так, «с обязательным коммерческим расчетом». Мне кажется, что музыка наша стала с годами немного серьезнее, но ощущение это может быть и обманчивым.
Что же касается нашей аудитории, не могу сказать, что она сильно менялась, хотя… Было время, когда мы выступали на свадьбах, например, или в сборных концертах. Кстати, свадьбы в то время часто проводили не в ресторанах или кафе, а прямо возле подъезда. Нам приходилось выступать прямо на козырьке подъезда. Не могу сказать, что это очень уж забавляло нас, но мы казались себе тогда очень «продвинутыми» ребятами. Возможно, так оно и было…
К сожалению (а может и к счастью), те времена уже далеко позади, и «Палац» уже давно дает собственные концерты, а если участвует в каких-то сборных мероприятиях, то со стандартным фестивальным выступлением, около 40 минут. А было время, когда я репетировал с друзьями прямо в подъезде, на лестничной площадке -- акустика хорошая, да и жильцы вроде не возражали: музыка то хорошая…

-- Каким вы были ребенком? Какая музыка была вам близка тогда?
-- Вырос я в Чижовке… Думаю, многие знают: это «рабочий» район столицы где сразу не разберешь, кто романтик а кто жулик. Если честно, я был немного задирист, но предпочитал решать вопросы дипломатически, если, конечно, это было возможно.

Музыкой я стал увлекаться очень рано, хотя в школу музыкальную пошел лет, наверное, в десять. До этого я занимался в музыкальной студии и успел поиграть почти на всех инструментах, какие только можно было достать. Причем на всех я играл одинаково плохо, поэтому в итоге и стал петь! И до сих пор моя игра на музыкальных инструментах оставляет желать лучшего (смеется).
Что же до моих музыкальных пристрастий, то они, как у всех, сформировались в отрочестве. А оно пришлось на то время, когда музыка «Beatles», «Lead Zeppelin» и «Deep Purple» была менее актуальна чем музыка «Smokee», «Воnеу М» и «АВВА». И мои музыкальные вкусы, соответственно, «фармаваліся на мяжы».

Олег Хоменко [Нажмите для увеличения]-- За что бы вы сейчас могли подраться на улице?
-- Я бы без раздумий полез в драку, если бы увидел, что избивают какого-нибудь салажонка. Не терплю я несправедливости, не могу смотреть спокойно, как явно более сильный издевается над слабым. Я понимаю, что правильно было бы вызвать милицию, но в таких случаях могу сделать что-нибудь «неправильно».

-- Что вам особенно нравится в женщинах?
-- Всё! Не знаю, как еще ответить на этот вопрос… Ноги, волосы, глаза, ум, философия. (Но начал Олег все-таки с ног! – прим. авт.) Вообще, женщины очень сильно повлияли на мою жизнь, чему я весьма рад. Прежде всего, это, конечно, моя мама, моя жена… Многие замечательные педагоги, которые меня учили – женщины.

-- Часто вы дарите цветы своим женщинам?
-- Как-то не задумывался… Главное, что это доставляет и мне, и им удовольствие. Неизвестно еще, кому – больше.

-- Какие подарки от поклонников запомнились вам особенно?
-- Не могу сказать, что у нас есть фанаты, которые заваливают нас плюшевыми мишками, зайчиками и т.д. Запоминаются подарки, которые люди сделали своими руками, как, например, картины, рукотворные браслеты… Это очень приятно.

-- Вы как человек, почти всегда говорящий на “матчынай мове”, наверняка слышали о последней реформе белорусского языка. Что вы можете сказать по этому поводу?
-- Официальные документы я не читал. Просмотрел только все, что было на этот счет в Интернете, поэтому мое личное мнение пока еще не сформировалось. Вроде как это все делается для упрощения литературных норм языка. Но, если уж говорить о простоте орфографии, может, надо вернуться к латинке?

Олег Хоменко [Нажмите для увеличения]-- Какой смысл вы вкладываете в слово «патриот», и считаете ли вы себя таковым?
-- Мне кажется, что истинный смысл слова патриотизм девальвируется. Но, тем не менее, я думаю, что чувство патриотизма в моей ценностной шкале занимает не последнее место. Я часто путешествую. И всегда, когда остается несколько дней до возвращения на родину, чувствую что начинаю скучать по дому. Душой, и мыслями я всегда в Беларуси. Что тут можно еще сказать... Любите ли вы Беларусь так, как люблю ее я?

Олег Хоменко – о высоком, личном и мирском

-- Что человек должен успеть сделать в жизни?
-- Пажыць… Усе кажуць – сына, хату, дрэва… У мяне гэта ўсё ужо ёсць, так што ж мне, памiраць? Я лiчу, што чалавек павiнен зрабiць нешта такое, пасля чаго аб iм засталася б добрая памяць.

-- Вы верите в Бога?
-- Так. Я крышчоны ў праваслаўнай царкве.

-- Что никогда не поздно?
-- Пакуль жывы – нiшто не позна. I вучыццы таксама…

-- Какие праздники вы бы предпочли не отмечать, а какие, наоборот, хотели бы добавить в наш белорусский календарь?
-- Святкаваць можна ўсё, что заўгодна, нават дзень нараджэння каня Буздёнава! Але, далёка не ўсе святы, павiнны быць дзяржаўнымі. Увогуле, пра святы я магу гаварыць доўга: я працую над навуковай дысертацыяй, якая тычыцца гэтай тэмы. На мой погляд, рашэнні аб агульнадзяржаўным святкаванні 7 лістапада ці Першамаю вельмі спрэчныя. У той жа час лічу, што трэба было б аднавiць дыскусію аб магчымасці прыдання Купальскаму святу іншага статусу. І, нарэшце, трэба зразумець, што паганства, а што культурная спадчына!.. Было б добра, калi б аднавiлася шырокае святкаванне свята Багач – свята Матухны-зямлi.

-- Какие принципы важно воспитать в ребенке?
-- Павагу да дзядоў, да сваёй сям`i i гiсторыi… Вучыце дзетак з павагай ставіцца да сваёй і іншых асоб. Як толькі мы пачнем паважаць сябе – адразу адчуем, як уздымецца павага да нашай краіны. Магчыма, гэта вельмі важна.

Ольга ЦЫБУЛЬКО

адчынць / зачынiць

Электронная беседка. В гостях - Олег Хоменко

Итак, мы продолжаем знакомить вас с лучшими представителями современной музыкальной белорусской культуры, и сегодня у нас необычайно интересный гость, лидер группы "Палац" Олег Хоменко. Я думаю, что особо представлять этого человека нашим читателям не нужно, посему сразу переходим к интервью...

Хоменко Олег родился в 1967 году. В 9 лет занялся музыкой благодаря упорству родителей. Начинал музыкальное образование с аккордеона, затем окончил музыкальную школу по классу тромбона. Играл на гитаре. В Институте культуры - на тенор-горне, где получил диплом "руководителя любительского эстрадно-духового оркестра". Первые песни начал писать в юности и исполнять с друзьями на свадьбах. Один из инициаторов создания группы "Палац" и направления фолк-модерн. В настоящее время композитор, поэт, художественный руководитель и солист группы "Палац". Ведущий белорусcкого музыкального хит-парада "Тузін гітоў" на радио "Минск". Среди главных увлечений - культурология, этнография, белорусский фольклор.

- Олег, привет! Сколько лет группе "Палац"?

- Группа "Палац" существует с 1992 года. Нам 14 лет. Но играть и дружить мы начали с 1987-88 года, когда учились в Институте культуры.

- Помню, когда я беседовал с Юрием (Францем) Выдронком, он рассказал, что вашему старту (старту группы "Палац") во многом помог Владимир Мулявин. Расскажи, пожалуйста, как это было...

- Мы впервые познакомились с В.Г.Мулявиным в 1993 на прослушивании конкурсантов к "Славянскому базару 93". Я спел тогда "Русалки" и "Ой, рана...". Обе эти песни жюри во главе с Мулявиным прослушало от начала и до конца. Других исполнителей слушали: "куплет - припев". Сразу после прослушивания нам предложили не выступать в конкурсе, а приехать на фестиваль как профессионалам. (Только теперь я понимаю, что так было надо...) В это время Мулявин думал о создании молодежной студии при ансамбле "Песняры". Мы были к этому не готовы. У нас уже были перспективные контакты с Германией и Англией, и уйти из МВТУ-1, которое нам много помогало и где мы работали, было бы нечестно и некрасиво. Мулявин был очень сдержанным человеком на комплименты и похвалы. Но те комплименты, которые он сказал мне в адрес "Палаца" во время концерта "25 лет "Песнярам", я запомнил навсегда, потому что они меня не вдохновили, а, скорее, смутили. Мы очень тактично поддерживали отношения с Мулявиным и "Песнярами" до момента трагедии. Очень переживали, когда коллектив распался. Но всегда будем благодарны ему за советы и подсказки, истинный смысл которых до меня доходит только сейчас.

- Вообще, вы тогда открыли практически новый пласт современной белорусской культуры, и я знаю, что очень много времени проводили в экспедициях. Сколько у вас их было, если так, навскидку, и что запомнилось больше всего?

- Последние 7-8 лет одна в год. Мы много начали работать с уже готовым материалом, который на ленточных кассетах стремительно портился и исчезал.

- Бытует мнение, что сейчас, в 2006-м, в таких экспедициях уже нет большого смысла...

- Смысл есть! Нет денег и энергии. Проблема в том, что готовый материал мало кому нужен. Вопрос в развитии и пропаганде этого материала, а не в коллекционировании.

- Что представляет в плане состава группа "Палац" сегодня?

- Основной состав - это восемь человек. Очень добрые и профессиональные люди. Познакомиться со всеми можно на нашем официальном сайте www.palac.org.

- Какие у тебя творческие планы? Сколько новых песен находится в работе сейчас?

- Перед Новым годом записали две новые песни - "Прыляцела ластаука" и "Спейце мне песьню". Сейчас есть две новые работы, которые должны войти в новую программу, но названий у них пока, естественно, нет.

- Где вас можно найти в интернете?

- Кроме нашего официального сайта www.palac.org, обычно отвечаем на все письма, которые приходят на адрес palac@tut.by. Разные новости о группе можно почитать по адресу www.music.fromby.net. А вообще, наберите в поисковике: гурт "Палац" и Алег Хаменка - есть много разного.

- Поскольку нас сейчас читает много начинающих музыкантов, аранжировщиков и звукорежиссеров, то интересно будет услышать чисто твои рекомендации о том, как нужно смотреть на современное музыкальное производство и творчество, что в нем является главным, а что - побочным?

- Если вы пытаетесь сравнивать свое творчество с творчеством других и считаете, что ваше не хуже... то сразу можете все выбросить, и правильно сделаете. Если вы выстрадали "эти звуки и эти мысли" и они вам очень-очень нравятся, но их "неадекватно" оценивают - все в порядке, вы на правильном пути.

- Вообще, ты бы не хотел, чтобы наши читатели попробовали себя в ремиксировании на новые или старые песни "Палаца"?

- Конечно, очень интересно послушать вашу стилизацию нашей музыки. Но, думаю, полезней и интересней будет ваша музыка с точки зрения нашего стиля. Мы можем что-то подсказать, а решать обязан только тот, кто возьмется за такой труд.

- Олег Хоменко - один из немногих белорусских музыкантов, кто весьма успешно выступал перед заграничной публикой (это я, например, вспоминаю ваши немецкие концерты и записи с них). В чем основное отличие нашего восприятия музыки от зарубежного? Есть ли разница в эстетике этого самого восприятия?

- Наверное, сейчас разница незначительная. Может, только в Западной Европе (особенно на фестивалях) люди желают видеть и слушать не набор песен, а спектакль. Все равно, как ты играешь, главное - как и о чем ты в это время думаешь. А выразить себя, свои мысли должно звуками и движениями. Какими? Это ваш вопрос - вы же на сцене...

- А, вообще, интересно, какие музыканты и проекты тебе нравятся на данный момент, и на какой музыке ты воспитывался?

- Очень многие. Я слышу и вижу нормальную новую волну в современной белоруской музыке. В популярной музыке слишком много "караоке", а в рок-направлениях серьезный прорыв. Жаль, он приносит очень скромные доходы, но, может, это и к лучшему.

Воспитывался я на песнях "Орленок", "В землянке", "Катюша", "Зорка Венера" (и хорошо, что так), а влияла на меня вся музыка, которую можно было услышать на магнитофонах, по радио и телевизору. А вот что нравилось... и откуда "мой вкус"... я и сам не знаю.

- Внедрение компьютеров многое перевернуло в музыкальном мире?

- Думаю, да. Это как трактор или комбайн в сельском хозяйстве. Но некоторые вещи все же лучше делать "обычным плугом и на лошади".

- Что лично для тебя обозначает выражение "шоу-бизнес"?

- То же, что и для всех: "шоу" - показывать, "бизнес" - дело. Шоу-бизнес - дело, производство, которое приносит прибыль, занимаясь тем, что можно посмотреть, послушать, показать. У нас в республике понятие "шоу-бизнес" справедливо заменили понятием "концертно-гастрольная деятельность". То есть деятельность есть, а прибыли нет, концерты, выступления, гастроли есть, а показать и посмотреть нечего. Я, конечно, "сгустил краски", но так более конкретно и понятно.

- Огромное спасибо, что нашел для нас время, и напоследок - твои пожелания читателям "КВ", собственно...

- Здоровья вам, вашим близким и вашим компьютерам.

адчынць / зачынiць